Sau sáp nhập, tỉnh Đồng Nai có dân số gần 4,5 triệu người, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số có hơn 421 ngàn người, chiếm gần 9,4% dân số toàn tỉnh, với 37 thành phần dân tộc.
Năm 2025, công tác dân tộc và an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh tiếp tục được đảm bảo. Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cơ bản thực hiện đạt các mục tiêu, kế hoạch đề ra; đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số ngày càng được cải thiện. Đồng bào dân tộc thiểu số tin tưởng vào chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước.
Tuy nhiên, đời sống đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn những khó khăn, nguy cơ tái nghèo cao, tỷ lệ mù chữ chưa được giải quyết dứt điểm, việc tham gia bảo hiểm y tế còn thiếu đồng bộ.
Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Lê Thị Thái cho biết: Vừa qua, Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy có chuyến công tác nắm tình hình tại các xã vùng biên giới, vùng dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh. Từ thực tế nắm bắt tình hình, Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy nhận thấy cần phải thực hiện thêm nhiều giải pháp đồng bộ để góp phần chăm lo tốt hơn nữa đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Trong đó, cần tiếp tục hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số phát triển sinh kế phù hợp đặc thù từng vùng, từng dân tộc; thúc đẩy sản xuất gắn với chuỗi giá trị và thị trường tiêu thụ ổn định. Tăng cường đào tạo nghề theo nhu cầu thực tiễn, tạo việc làm bền vững tại chỗ, kết hợp với đầu tư hạ tầng thiết yếu như: giao thông, điện, nước sạch, hạ tầng số để phục vụ sản xuất và nâng cao chất lượng đời sống.
Tiếp tục hỗ trợ nhà ở, nước sạch, an ninh lương thực cho vùng còn nhiều khó khăn; đồng thời bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc gắn với phát triển du lịch cộng đồng, tạo thêm sinh kế và tăng thu nhập cho người dân.
Cùng với đó, cần đẩy mạnh tuyên truyền việc phát triển kinh tế trong đồng bào dân tộc thiểu số, phát huy tinh thần tự lực tự cường; hỗ trợ đồng bào phát triển các nghề truyền thống, bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp.
Đảm bảo bao phủ bảo hiểm y tế cho toàn bộ đồng bào dân tộc thiểu số; đồng thời củng cố năng lực y tế cơ sở, trạm y tế xã, y tế thôn bản; tăng cường bác sĩ luân phiên và truyền thông sức khỏe bằng song ngữ để người dân hiểu rõ quyền lợi, chủ động tiếp cận dịch vụ y tế…
Đồng chí Hà Anh Dũng, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Đồng Nai cho rằng: Với đặc thù là tỉnh phát triển nhanh, dân cư đa dạng, yêu cầu đặt ra đối với công tác dân tộc là phải đi trước một bước, có tầm nhìn dài hạn, gắn trách nhiệm của từng cấp, từng ngành và sự tham gia của cộng đồng.
Nêu một số thực trạng, giải pháp, đồng chí Hà Anh Dũng cho biết: Trong thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nhiều địa phương còn gặp khó khăn do vướng quy hoạch bô-xít, đất lâm nghiệp; việc phối hợp liên ngành còn chậm; nhiều xã còn chưa giải ngân vốn…
Từ đó, đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai chỉ đạo tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ giải ngân, thực hiện tốt công tác phối hợp giữa các cơ quan liên quan.
Cũng theo đồng chí Hà Anh Dũng, hiện nay, đa phần cán bộ phụ trách công tác dân tộc là nhân sự mới, còn hạn chế về kinh nghiệm và khả năng tiếp cận chính sách. Do đó, cần tổ chức bồi dưỡng chuyên sâu, tập huấn theo nhóm chính sách, gắn đào tạo với thực tiễn cơ sở.
Mặt khác, cần ổn định nhân sự phụ trách công tác dân tộc trong giai đoạn chuyển đổi, tránh xáo trộn làm gián đoạn công việc. Cần đổi mới công tác tuyên truyền, vận động đồng bào dân tộc thiểu số, nhất là đưa nội dung tuyên truyền vào các hoạt động văn hóa cộng đồng, tăng tính gần gũi, dễ tiếp cận; phát huy vai trò của người uy tín, già làng; gắn tuyên truyền với mô hình sinh kế thực tế, giúp bà con thấy rõ hiệu quả và chủ động tham gia.
Còn theo đồng chí Võ Trọng Hòa, Phó Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Đồng Nai, cần xây dựng cơ sở dữ liệu công tác dân tộc tập trung, thuận tiện truy cập. Trên cơ sở đó, việc xây dựng và triển khai các chính sách cho đồng bào dân tộc thiểu số được đảm bảo thiết thực, hiệu quả, kịp thời.
Trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 8, Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Nai khóa X, diễn ra vào cuối tháng 12/2025, đã thông qua chương trình phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 và giai đoạn 2026-2030.
Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo Điểu Nen cho biết: Tại Kỳ họp thứ 8, Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Nai khóa X, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã tham mưu Ủy ban nhân dân trình và đã được Hội đồng nhân dân thông qua Nghị quyết Quy định chế độ hỗ trợ đối với người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Đồng Nai và Nghị quyết Quy định về chính sách hỗ trợ sinh viên là người dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Đồng Nai. Qua đó, góp phần chăm lo cho đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh.
Nghị quyết Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng-an ninh năm 2026 của tỉnh Đồng Nai nêu rõ nhiều giải pháp để chăm lo tốt hơn nữa đời sống đồng bào dân tộc thiểu số.
Đó là tổ chức thực hiện hiệu quả chiến lược công tác dân tộc trên địa bàn tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045 theo Nghị quyết số 10/NQ-CP ngày 28/1/2022 của Chính phủ về Chiến lược công tác dân tộc giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 phù hợp với tình hình của tỉnh Đồng Nai.
Triển khai tổ chức thực hiện hiệu quả Chương trình Mục tiêu quốc gia về phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035. Tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước về công tác dân tộc; nội dung và phương thức tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Thực hiện tốt chính sách ưu đãi người có công với cách mạng, phúc lợi xã hội, giảm nghèo bền vững, chính sách an sinh xã hội, chăm sóc trẻ em, bình đẳng giới, chính sách dân tộc, tôn giáo, nhất là đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng sâu, vùng xa…
