Đổi mới từ người nông dân
Chúng tôi đến điểm tham quan vườn nho sinh thái Tư Lê gặp nông dân Ngô Hùng Thắng (sinh năm 1977, ngụ xã Tân Khánh Trung, tỉnh Đồng Tháp) đang cùng những người thân vận chuyển cây giống xuất giao cho khách.
Bên trong điểm tham quan này, vợ chồng anh đang canh tác hơn 6.000 m2 đất vườn, trong đó có 220 gốc giống nho mẫu đơn với diện tích 1.000 m2. Khu vườn của gia đình anh Thắng có thêm nhiều loại cây trồng như: nho, mận, dưa lưới, chôm chôm.
Khu vực trồng nho mẫu đơn là điểm tham quan chính dành cho du khách. Đây là vườn nho mẫu đơn nhà màng được trồng sớm nhất ở tỉnh Đồng Tháp, 3 năm qua đều mở cửa phục vụ khách tham quan.
Anh Thắng lắp đặt hệ thống máy tưới hoàn toàn tự động cho toàn bộ khu vườn nhà màng. Anh cũng tìm tòi, học hỏi kỹ thuật để trồng những giống nho mới, phù hợp với thổ nhưỡng vùng đất Tây Nam Bộ.
Đến nay, anh Thắng sáng tạo gần 10 sản phẩm được thị trường ưa chuộng và là tác giả của nhiều sản phẩm khác phục vụ chăm sóc vườn của nhà nông, như: Hệ thống tưới vườn Thasmart công nghệ IoT 4.0; trạm bơm tự động; máy điều khiển ba trong một; bộ quan trắc và bộ lọc rác tự động trong vườn...
Đáng chú ý, sản phẩm bộ quan trắc môi trường nước bên trong kênh nội đồng được anh Thắng chuyển nhượng bản quyền công nghệ của thiết bị này. Ngoài ra, hệ thống tưới vườn tự động do anh sáng tạo còn có khả năng cảnh báo mực nước dưới sông xuống thấp, cảnh báo thiết bị hư hỏng, rò rỉ điện, chống trộm. Hệ thống tưới vườn của anh đã được cấp bằng sáng chế độc quyền nhờ tự phân tích độ ẩm trong không khí để tiếp tục tưới hoặc tự dừng...
Bên cạnh đó, anh Thắng còn hỗ trợ kỹ thuật lắp đặt hệ thống tưới tiêu cho hơn 250 vườn cây ăn quả, vườn lan trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp; hỗ trợ kỹ thuật lắp đặt được hàng chục nhà màng trồng nho, rau, lựu; hỗ trợ đất trồng, tạo cành, tạo tán, xử lý ra hoa lấy trái năm đầu. Sau 6 tháng được anh Thắng hỗ trợ, các nhà vườn đã làm chủ được các kỹ thuật mới trong canh tác.
“Sau khi tiếp xúc, trao đổi, biết các chủ vườn gặp khó vấn đề gì trong canh tác, tôi suy nghĩ phải sáng chế ra những sản phẩm ứng dụng hiệu quả, phù hợp thực tiễn sản xuất nông nghiệp. Trong quá trình làm vườn nhà mình, tôi cũng nung nấu nhiều ý tưởng để khi có kinh phí thì đầu tư chế tạo, như xe đẩy phun thuốc tự di chuyển”, anh Thắng chia sẻ.
Khơi dậy phong trào sáng tạo cơ sở
Thời gian qua, trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp, nhiều nhà nông khác cũng đã sáng tạo thiết bị phục vụ trong sản xuất. Nổi bật là máy cuộn rơm của ông Phan Tấn Bện; máy đắp bờ của nông dân Nguyễn Văn Đế; cải tiến máy sấy muối ớt năng suất cao của nông dân Huỳnh Văn Bé (cơ sở Muối sấy Ngọc Yến); máy đa năng ba trong một (vừa xịt thuốc, bón phân và sạ lúa) của ông Lê Văn Sửa.
Về sáng kiến trong nông nghiệp, nổi bật có: Nghiên cứu lai tạo nhiều giống lúa chất lượng cao của nông dân Trần Anh Dũng; mô hình “Cây xoài nhà Tôi”, “Cây cam nhà Tôi”; trồng rau thủy canh kết hợp nuôi cá Aquaponics; trồng dưa lê, dưa lưới trong nhà màng, sử dụng hệ thống tưới nhỏ giọt từ công nghệ Israel…
Việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia thời gian qua luôn được Tỉnh đoàn Đồng Tháp và các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp đặc biệt chú trọng.
Trong năm 2025, tại Trường đại học Đồng Tháp, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn, Ban Thư ký Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Đồng Tháp cũng đã tổ chức Ngày hội khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Đồng Tháp với chủ đề “Đổi mới sáng tạo-Kiến tạo tương lai-Bước vào kỷ nguyên vươn mình”.
Ngày hội đã diễn ra triển lãm khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với hơn 30 gian hàng trưng bày sản phẩm, giải pháp công nghệ, sản phẩm OCOP, sản phẩm khởi nghiệp tiêu biểu, sân chơi khoa học dành cho thanh thiếu nhi.
Ngày hội còn diễn ra buổi tập huấn ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp, hỗ trợ thanh niên tiếp cận mô hình nông nghiệp hiện đại, tuần hoàn, bền vững; tập huấn khởi nghiệp nông nghiệp sạch, an toàn gắn với chuyển đổi xanh, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và bảo vệ môi trường.
Ngoài ra, ngày hội còn có hoạt động livestream quảng bá sản phẩm OCOP, sản phẩm khởi nghiệp của thanh niên trên nền tảng mạng xã hội, hỗ trợ tiếp cận thị trường. Theo Tỉnh đoàn Đồng Tháp, trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số toàn diện, thế hệ trẻ tỉnh Đồng Tháp cần không ngừng sáng tạo, chủ động tiếp cận công nghệ mới, nâng cao năng lực số, xây dựng bản lĩnh và khát vọng vươn lên, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của quê hương, góp phần xây dựng nông nghiệp tỉnh nhà ngày càng phát triển.
Theo Hội Nông dân tỉnh Đồng Tháp, thời gian qua, mỗi nông dân, nhà khoa học có sáng kiến, sáng tạo ra sản phẩm khác nhau, nhưng điểm tương đồng là họ có nhiều trải nghiệm trong thực tiễn lao động, sản xuất cùng với khát vọng nghiên cứu sáng tạo. Các sản phẩm nông nghiệp tạo ra không chỉ phục vụ cho gia đình, cho trường học, mà còn đáp ứng nhu cầu của cộng đồng, mang lại hiệu quả kinh tế cho nông dân.
Nông nghiệp là ngành kinh tế quan trọng của tỉnh Đồng Tháp và chuyển đổi số chính là một trong những “chìa khóa” hữu hiệu để người nông dân, địa phương phát triển. Quá trình chuyển đổi ngành nông nghiệp không chỉ giúp ứng dụng công nghệ tạo thêm những giá trị thặng dư cho nền kinh tế, mà còn giúp các hộ nông dân tiếp cận, cập nhật kiến thức mới, mở ra cách nghĩ mới, cách làm mới để thay đổi, hòa nhịp cùng xu thế phát triển mới.
