Giáo dục truyền thống, phát triển du lịch
Trong các giải pháp thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, thì giải pháp “Giữ gìn, bảo vệ và phát huy giá trị bản sắc văn hóa đặc trưng của tỉnh. Từng bước hình thành chuỗi giá trị văn hóa-du lịch đặc sắc…. Nghiên cứu, kiến nghị Trung ương hỗ trợ để quy hoạch, nâng cấp Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam xứng tầm, trở thành địa chỉ đỏ của cả nước, giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ” đang được cấp ủy và chính quyền các cấp ở Tây Ninh quan tâm đầu tư, thực hiện.
Sau sáp nhập, Tây Ninh mới không chỉ mở rộng không gian phát triển du lịch mà còn tạo ra sự bổ trợ lẫn nhau giữa du lịch tìm hiểu lịch sử với du lịch tâm linh-văn hóa và du lịch sinh thái. Từ đó hình thành một chuỗi giá trị du lịch liên hoàn, có khả năng kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu của du khách, nhất là khách từ Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận. Thống kê gửi Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, số khách tham quan đạt trên 7,7 triệu du khách, tổng doanh thu du lịch ước đạt 4.900 tỷ đồng. Điều này đạt được là nhờ phần lớn các khu du lịch quốc gia và khu di tích lịch sử, di tích lịch sử cách mạng, khu du lịch tâm linh… có sức hút rất riêng.
Phần nữa, nhờ vào hệ thống giao thông đồng bộ tạo không gian và các trục động lực phát triển bền vững như: Đường Tân An-Bình Hiệp (song song với Quốc lộ 62), Trục động lực Đức Hòa, Đường trục động lực kết nối Bình Dương-Tây Ninh-Campuchia, Cao tốc Trung Lương-Mỹ Thuận, Cao tốc Bến Lức-Long Thành, Vành đai 3, Vành đai 4… Đặc biệt khi Cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Mộc Bài hoàn thành, sẽ là điều kiện quan trọng để du khách “đổ về” Tây Ninh tham quan, tìm hiểu các di tích lịch sử, văn hóa…
Theo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, đây là những di tích ghi dấu lại sự kiện mang nhiều giá trị đặc trưng về lịch sử góp phần tích cực cho việc giáo dục con người về truyền thống yêu nước, yêu cội nguồn dân tộc. Việc Tây Ninh vừa bảo tồn, vừa phát huy những giá trị tiêu biểu của di tích mà không làm mất đi giá trị vốn có của di tích, bảo đảm được yếu tố nguyên gốc của di tích, bởi đó là nơi lưu giữ những thông tin giá trị lịch sử cần được phát huy, để lại cho mai sau những hiểu biết và cả những giá trị vật thể và phi vật thể của di tích.
Đồng chí Huỳnh Thành Đạt, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cho rằng, chính quyền các cấp và các cơ quan chức năng tỉnh phải thực hiện đúng những điều quy định của Luật Di sản văn hóa và các văn bản hướng dẫn thi hành nhằm góp phần bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích. Cần có kế hoạch ngắn hạn và dài hạn bảo tồn, tôn tạo di tích; phối, kết hợp với ngành du lịch, với các cơ quan thông tin truyền thông triển khai các hoạt động tiếp thị, quảng cáo, nhất là quảng bá du lịch để xây dựng các tuyến, điểm du lịch đặc thù. Bởi thông qua các di tích lịch sử cách mạng, công tác giáo dục đạo đức, vun bồi nhân cách, lối sống văn minh… cho thế hệ trẻ ngày càng nâng cao.
Đầu tư sâu cho di tích đặc biệt
Tỉnh ủy Tây Ninh ghi nhận, năm 1990 Di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng là Di tích Lịch sử Quốc gia; và còn là di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, gồm 3 khu di tích: Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, Căn cứ Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam, Căn cứ Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam.
Năm 1992, Di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam được chính thức khởi công tu bổ, tôn tạo cho đến ngày 30/4/1994 khánh thành đưa vào sử dụng phục vụ khách tham quan gồm các hạng mục: phục dựng 1.253m giao thông hào, làm 1.370m đường nội bộ; phục chế 8 nhà ở và làm việc của các đồng chí lãnh đạo Trung ương Cục miền Nam: Nguyễn Văn Linh, Võ Văn Kiệt, Nguyễn Chí Thanh, Phạm Hùng, Phạm Thái Bường, Phan Văn Đáng, Phạm Văn Xô, Trần Nam Trung…; phục dựng nhà thường trực, văn phòng, hội trường, 13 hầm trú ẩn.
Năm 2002, nhằm khắc phục những hạn chế sai sót của công trình tu bổ, tôn tạo đợt 1 (1992-1994), đồng thời để bảo đảm phù hợp với lịch sử xây dựng và phát triển Căn cứ Trung ương Cục miền Nam trong kháng chiến chống Mỹ, vừa để đảm bảo sự khang trang bền vững, lâu dài của di tích; bám sát các tư liệu lịch sử và góp ý của các đồng chí lão thành cách mạng đã từng làm việc tại Căn cứ Trung ương Cục miền Nam trước đây, Di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam được khởi công tu bổ, tôn tạo (đợt 2) và được đưa vào phục vụ khách tham quan, về nguồn từ năm 2005 đến nay.
Ở tầm vĩ mô, mới đây nhất, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính vừa ký Quyết định số 88/QĐ-TTg ngày 15/1/2026 phê duyệt Nhiệm vụ lập Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, tỉnh Tây Ninh. Quyết định nêu rõ phạm vi nghiên cứu có tổng diện tích khoảng 291,25 hecta; là toàn bộ diện tích khoanh vùng Khu vực bảo vệ I và II của 3 di tích thành phần; gồm: Căn cứ Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam, Căn cứ Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam, Căn cứ Trung ương Cục miền Nam và phần diện tích tuyến đường giao thông hiện hữu kết nối 3 di tích (dài khoảng 25 km) thuộc địa giới hành chính xã Tân Lập, tỉnh Tây Ninh.
Theo Thường trực Tỉnh ủy Tây Ninh, đây là nơi ra đời nhiều chỉ thị, nghị quyết, quyết định đường lối chiến lược của cách mạng miền Nam; nơi sống và làm việc của các đồng chí lãnh đạo cấp cao của Đảng và Nhà nước gắn liền với những sự kiện lịch sử quan trọng, trong suốt giai đoạn kháng chiến chống Mỹ từ năm 1962 cho đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng. Vì vậy, Khu di tích lịch sử Căn cứ Trung ương Cục miền Nam có giá trị thiết thực nhiều mặt mà đặc biệt là có giá trị về mặt lịch sử, văn hóa và khoa học. Đây cũng là một trong các giải pháp thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030.
